7 scen, w których usłyszycie Radiohead

W moim odczuciu muzykę Radiohead możemy określić jako “filmową”. Mam na myśli sytuację, gdy jej obecność w filmie, zakładając, że stanowi ścieżkę niediegetyczną (nie jest słyszalna przez bohaterów) nam, widzom, w żaden sposób nie przeszkadza, czujemy, że poszczególny utwór świetnie oddaje nastrój w konkretnej scenie. Stanowi wyważony akompaniament, często świetnie synchronizuje się z obrazem

Powodów można szukać między innymi w inspiracjach muzyką klasyczną, z której równie silnie czerpią kompozytorzy muzyki filmowej, do której jesteśmy przyzwyczajeni w kinie. Ważnym aspektem jest nacisk kładzony przez Radiohead na instrumentalność. Sami muzycy często wspominają, że na ich twórzczość duży wpływ ma matematyka (i nie chodzi tu o 2+2=5). Warstwa tekstowa, śpiewana przez Thoma Yorka jest usypiająca, bardzo często trudność sprawia zrozumienie tekstu. Dlatego podobnie jak muzyka Sigur Ros, Mogwai, czy Explosions in the sky często “nawiązuje dialog” z obrazem filmowym.

Warto też wspomnieć o Johnnym Greenwoodzie, gitarzyście zespołu, który jest stałym współpracownikiem Paula Thomasa Andersona i napisał ścieżki dzwiękowe do takich filmów jak poleje się krew, Nić widmo, czy Mistrz. Thom Yorke, wokalista, jest z kolei odpowiedzialny za umuzykowienie Suspirii, czy krótkometrażowego filmu Andersona, który miał premierę na Netflixie – Animy.

kadr z filmu Anima

Oto kilka scen w których muzyka zespołu stanowi soundtrack:

Romeo i Julia reż. Buz Luhrmann

kadr z filmu Romeo + Juliet (1996)

1996 rok. Baz Luhrmann kręci przeniesioną do współczesnej Werony, adaptację Szkespira Romeo i Julia. Reżyser filmu wysłał muzykom zespołu Radiohead ostatnie 30 minut materiału i poprosił o stworzenie utworu. Tak powstało Exit music (for a film), które w ekranizacji Luhrmanna pojawia się w napisach końcowych. Reżyser nie zmienił w filmie zakończenia, pozostało oryginalne Szekspirowi. Sam tekst w skrócie opowiada historię zakochanych, a szczególnie przygnębijące są słowa podsumowujące:

Now we are one
In everlasting peace

Black mirror – Shut up and dance

Exit music ostatecznie znalazło się na płycie OK Computer. Tytuł jest oczywiście ironiczny (Reedycja albumu z 2017 roku otrzymała nazwę OKNOTOK), Radiohead wyraża swoje obawy przed technologią. Można to szczególnie dostrzec w Climbing up the walls. W Black Mirror Exit music pojawia się na końcu, w ostatniej sekwencji odcinka. Nie tylko wprowadza bardzo przygnębiającą atmosferę, ale mówi też sporo o osobach, które obserwujemy. Utwór korzysta z kontekstu Romea i Julii, a szczególnie słów które przytoczyłem wyżej. Dla bohaterów Black Mirror śmierć wydaje się być jedynym rozwiązaniem. Warto też zwrócić uwagę na świetną synchronizację tekstu z obrazem, a szczególnie zaplanowana w montażu wydaje się być rozpacz matki, silnie zaznaczona przez zmianę w muzyce.

Vanilla Sky reż. Cameron Crowe

Alexa XX wieku powtarza „Open your eyes”. Bohater grany przez Toma Cruise’a budzi się i zaczyna swój poranny rytuał. Uwagę zwraca bogate mieszkanie i dokładność mężczyzny. Sama scena sprawia też trochę wrażenie marzenia sennego. Bohater wyjeżdza na ulice Nowego Jorku, które okazują się być puste. A w tle słyszymy tekst utworu „Everything is in it’s right place”.  Thom Yorke w jednym z wywiadów przyznał, że utwór dotyczy depresji, która spotkała go w trakcie trasy promującej OK Computer. Podobno wokalista, w pewnym momencie nie mógł z siebie wydobyć słowa. Wyczuwalna depresyjność utworu wprowadza nas w dystopijny klimat obrazu Camerona Crowe’a.

Mr Mercedes

Energetyczny, pobudzający, z szybkim, wyraźnie zarysowanym bitem utwór. Morning Mr Magpie. W ekranizacji powieści Stephena Kinga towarzyszy antybohaterowi przedstawia nam jego charakter. Utwór w pewnym stopniu podkreśla jego szaleństwo, ale ukazuje też ludzkie oblicze, bo widzimy, że zaczyna tańczyć do rytmu. Wciąż jednak mamy do czynienia z seryjnym mordercą.

Filmy Denisa Villeneuve’a – Pogorzelisko i Labirynt

Reżyser na pewno jest wielkim fanem zespołu. Skorzystał z ich muzyki już trzykrtonie. W Pogorzelisku” możemy usłyszeć You and whose army? w sekwencji otwierającej. Podkreśla perspektywę “z zachodu” oglądanego obrazu. Poźniej, w filmie występuje Like a spinning plates.

Labirynt kończy się bardzo niespodziewanie, co jest frustrujące dla wielu oglądających. Film jest niedopowiedziany. Rzadko kto zwraca uwagę, że w ostatniej scenie (niestety nie widać tego w klipie, dzieje się to kilka sekund wcześniej) mężyczyzna w białym stroju wyłącza radio. Jest to znaczące, ponieważ przez kilkanaście sekund możemy usłyszeć fragment utworu Radiohead Codex.

O filmach Denisa Villeneuve’ a, szczególnie tych dwóch scenach na pewno napiszę coś więcej w osobnych postach, bo są zdecydowanie warte uwagi. Możliwe też, że usłyszymy muzyków w najnowszym filmie reżysera – Diunie.

Westworld

kadr z Westworld

Serial łączy science fiction z westernem, a miejscem akcji jest nowoczesny park rozrywki. Soundtrack do filmu stworzył Ramin Djawid (odpowiedzialny między innymi za ścieżkę dźwiękową Gry o tron). Często są to aranżacje znanych utworów szeroko pojętej muzyki rockowej na pianino, czy instrumenty smyczkowe. Z repertuaru Radiohead usłyszeć można było między innymi Motion Picture Soundtrack , Fake Plastic Trees, czy No surprises. W bardzo ciekawy sposób wykorzystany na koniec pierwszego sezonu został utwór Exit music (for a film).

Jedna z moich ulubionych serialowych scen. Muzyka przepięknie komponuje się z przemową Dr Forda (Anthony Hopkins). Ramin Djawid w swojej aranżacji akcentuje inspirację? lub podobieństwo do Preludium E-moll op.28 nr 4 Chopina. Utwór zyskuje jeszcze bardziej przygnębiający wydźwięk. Ścieżka dźwiękowa Westworld jest niesamowita i również zasługuje na poświęcenie większej uwagę. Więcej wpisów na temat serialu wkrótce

Wybrałem najciekawsze moim zdaniem sceny, w których możemy usłyszeć Radiohead. Nie są to oczywiście wszystkie, muzyka zespołu obecna jest w również w takich filmach, czy serialach takich jak: Person Of Interest (Exit music, I might be wrong), I Origin (Motion Picture Soundtrack), Ludzkie dzieci (Life in a Glasshouse), Sześć stóp pod ziemią (Lucky), czy Przez ciemne zwierciadło (aż 6 utworów zespołu + ‘Black Swan’ Yorke’a!).

Na koniec polecam teledysk do utworu Daydreaming , który został wyreżyserowany przez cenionego Paula Thomasa Andersona.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *