Mechaniczna pomarańcza i Purcell/Carlos

Music for the funeral of Queen Mary Purcella/Carlosa
Mechaniczna pomarańcza reż. Stanley Kubrick

W Mechanicznej pomarańczy Kubrick jako głównego kompozytora wybiera Beethovena (chociaż w ksiązce Burgessa wspomniani są też Bach, Handel czy Mozart). Szczególną rolę w filmie pełni IX symfonia Beethovena. 

Chciałbym jednak omówić utwór, który możemy usłyszeć w czołówce filmu, funkcjonujący jako muzyka otwarcia. Warto zwrócić uwagę, iż Kubrick nie wykorzystał tutaj utworu Henry’ego Purcella, który artysta skomponował na uroczystości pogrzebowe królowej w 1695 r. (co ciekawe Królowa Anglii zmarła rok wcześniej). 

Aby zilustrować pierwsze spotkanie z bohaterami filmu wybiera wersję przerobioną przez Waltera Carlosa. Sam twórca wspomina, iż Kubrick z uciechą przyjął jego przetransformowaną wersję: “Stanleyowi bardzo się to podobało i uznał tę kwestię za zamkniętą”.

Zniekształcający brzmienie instrumentów dętych syntezator tworzy aurę tajemniczości. Przenosi nas do miejsca, które nie jest naszą rzeczywistością, ale posiada jakieś jej cechy. Futurystyczny, ale z odrobiną klasyki utwór wywiera wrażenie powagi, jednocześnie ujawniając swoje oblicze muzyki popularnej, wręcz popowej. Można by powiedzieć, że Kubrick nadaje klasykowi Purcella charakter muzyki komercyjnej.

Sama kompozycja, zawsze w wersji Carlosa powraca w filmie aż w pięciu scenach, między innymi: w końcowym momencie gwałtu na żonie Alexandra, w ujęciu wymuszenia posłuszeństwa przez Alexa na Dimie przez uderzenie go laską czy w przypadku nadużywaniu przemocy przez policjantów. 

Sam utwór napisany oryginalnie na cześć władczyni, reżyser wykorzystuje w scenach ukazujących wyższość, władzę pewnej jednostki nad innym człowiekiem. Władza wiąże sięz kolei z przemocą. Przemoc natomiast moze doprowadzić do śmierci. Tak jak w przypadku królowej Mary. 

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *